Wel of geen octrooi aanvragen?

Het aanvragen van een octrooi biedt bedrijven een krachtig middel om waarde uit technologische innovaties te halen. Een belangrijk voordeel is exclusiviteit: een octrooi geeft het recht om anderen te verbieden de uitvinding commercieel te gebruiken. Daarentegen kan of moet niet elke uitvinding worden geoctrooieerd. U kunt er ook bewust voor kiezen om juist geen octrooi aan te vragen. In dat geval staat u voor een belangrijke keuze: de kennis geheimhouden of juist publiceren. Hieronder volgen enkele strategische overwegingen voor het maken van die keuze.

Offensief of defensief?

Een octrooi kunt u offensief inzettten om markten af te schermen, concurrenten te blokkeren, licentie-inkomsten te genereren en de positie van het bedrijf richting investeerders en partners te versterken.


Daarnaast kan een octrooi ook defensief worden gebruikt. Door zelf octrooien te bezitten, verkleint een bedrijf het risico om door derden op inbreuk te worden aangesproken en ontstaat  onderhandelingsruimte in geval van conflicten.

“Ook bij geheimhouding of
  publiceren is een doordachte
  strategie essentieel.”

Het proces om octrooi aan te vragen vergt een weloverwogen strategische investering in tijd en middelen, en gaat gepaard met openbaarmaking van de uitvinding. Ook is de bescherming beperkt in duur en geografisch bereik. Dat maakt een gerichte en doordachte indieningsstrategie noodzakelijk. Het octrooieren dient een  commercieel doel te hebben. Het effectief offensief inzetten en handhaven van een octrooi vraagt bovendien om een actieve opvolging. Daarbij is professionele begeleiding vaak essentieel.


Of en hoe u wilt octrooieren is sterk afhankelijk van de markt, technologie en uw bedrijfsdoel­stellingen. Een doordachte octrooistrategie – offensief, defensief of een combinatie van beide – biedt daarbij houvast.

Publiceren of geheimhouden

In plaats van octrooieren kunt u uw innovaties ook geheimhouden of publiceren.


Geheimhouding (knowhow of bedrijfsgeheimen) kan aantrekkelijk zijn wanneer een uitvinding moeilijk te achterhalen is via het eindproduct, zoals bij productieprocessen of algoritmes. Het voordeel is dat u in potentie een onbeperkte bescherming heeft. Het risico is echter dat bij het uitlekken van de informatie, bijvoorbeeld door het vertrekken van medewerkers, of onafhankelijke ontwikkeling door derden, de bescherming volledig kan verdwijnen.


Publiceren is het andere uiterste. Door een uitvinding bewust openbaar te maken, voorkomt u dat anderen hier later alsnog een octrooi op kunnen verkrijgen. Dit kan strategisch nuttig zijn om een technologie ‘vrij’ te houden en te vermijden dat u door concurrenten wordt geblokkeerd. Een belangrijk nadeel is dat derden deze publieke kennis vrij mogen gebruiken.


Bij publicatie is het niet noodzakelijk om alle technische details vrij te geven. Door gericht te publiceren draagt u voldoende bij aan de stand van de techniek, zodat u voorkomt dat anderen een octrooi kunnen aanvragen. Tegelijkertijd kan uw waardevolste knowhow mogelijk vertrouwelijk worden gehouden.


Ook bij geheimhouding of publiceren is een doordachte strategie essentieel. Het is hierbij van belang om te beoordelen in welke mate een uitvinding kan worden achterhaald (reverse engineered) op basis van het eindproduct of publieke informatie én welke beschermingsvorm u het meeste strategische voordeel biedt. Wat u precies wilt publiceren, vergt dus een zorg­vuldige afweging. 

Meer weten? 

Lees hier de webpagina ‘Geheimhouding’

Delen